Ferskil tusken ferzjes fan "Sompe"

42 bytes grutter ,  13 jier lyn
kat
(rivieren en guon)
(kat)
[[Ofbyld:Anderen - moeras.jpg|thumb|right|300px|In sompe by Anderen yn Drinte.]]
 
In '''Sompe''', of '''Unlân''' is in oergongsgebiet tusken wetter en lân. It bestiet út in gebiet dat regelmjittich oerstreamd wurdt mei wetter, wêrnei't it stadichoan wer opdroeget.
 
Sompen wurde skaaimerke troch in bysûnder ferskaat oan plant- en bistesoarten. Yn sompen binne in protte gerssoarten te finen. Ek [[reid]], [[tuorrebout]] en oare krúdeftigekrûdeftige-plânten binne in protte te finen yn de omkriten fan sompen. It wetter yn in sompe kin sawol [[farskwetter|farsk-]] as [[sâltwetter]] wêze. Foar guon bisten is in sompe de wichtichste lokaasje as briedplak.
 
Yn wezenwêzen is de sompe in tuskenfaze yn de ûntwikkeling dy't yn stân hâlden wurdt troch bisten of minsken. By bisten moate wewy tinke oan bygelyks de [[Eastfardersplassen]] yn [[Flevolân]]. Hjir hâlde [[goes|goesenguozzen]] harren eigen libbensgebiet yn stân troch it ieteniten fan reid. As der in tiidlang lykwols neat bart, dan sil in sompe stadichoan ‘ferlâne’‘ferlânje’. It wurdt dan dus wer gewoan lân.
 
Oan de kust bestienbestean ek sompen, de saneamde ‘getiden sompen’‘tijsompen’. DizzeDizzen binne meastal te finen by de mûnings fan rivieren en tusken [[sânbank|sânbanken]] tichtebytichtby de kust en it fêste lânfêstelân. Se besteane út gebieten mei in protte [[sân]] of tinne [[klaai]]. De [[Tantramar Sompen]] yn East-[[Kanada]] binne hjir in foarbyld fan.
 
By in sompe fynt faak in ôfbrekôfbraak proses plak fan deade planten en bisten. Dit proses produsearret gassen dy’t sompegassen hearrehjitte. Dat gas kin troch sels-ûntflamming as [[dwaelljochtdwaalljocht]], in ljochtblau ljocht, boppe in sompe sjoen wurde.
 
Hjoed de dei wurde troch minsken ek wel keunstmjittige sompen oanlein om bygelyks ôffalwetter út fifers te súverjensuverjen.
 
==List fan sompen==
*[http://www.bcgov.net/bftlib/marshes.htm Marshes of de Lowcountry (Ingelsk)]
*[http://www.esterosdelibera.com/ Webstee oer de Ibera Sompen (Ingels en Spaansk)]
 
[[Kategory:Geografy]]
[[Kategory:Biology]]
 
[[ar:أهوار]]
56.981

bewurkings