Ferskil tusken ferzjes fan "Septuaginta"

3.208 bytes lytser ,  7 jier lyn
sa mar, wurk dien
(sa mar, wurk dien)
{{wurk}}
[[Ofbyld:P. Chester Beatty VI fragments, recto.jpg|thumb|De Chester Beatty Papyrus VII bevat stukken Deuteeronomium]]
[[Ofbyld:Codex vaticanus.jpg|thumb|200px|right|De Septuagint: een kolom in [[unciaal]] schrift van [[1 Ezra]] uit de ''[[Codex Vaticanus]]'']]
 
=== Konflikten tusken Joaden en kristenen ===
De LXX wie ûnder it [[Hellenisme]] en de earste ieuwen fan it [[kristendom]] de wichtichst en faakst brûkte [[Bibeloersetting]], by de kristenen likegoed as by de Joaden. UnderBy de Joaden lykwols krige de oersetting fan om-ende-by [[100]] n. Kr. ôf in minne namme, om't de kristenen dermeimei de LXX yn de hân besocht hawwe oan te toanen dat [[Jezus Kristus]] de foarseine [[Messias]] wie.
Nei inkele besikingen om de [[Hebrieuske Bibel]] op 'e nij, mar dan letterliker oer te setten – troch Aquila (hiel bot letterlik, en dêrtroch ûnbegryplik), troch Symmachus en troch [[TheodotionTeodotion]] (inop herziening'e nij besjen fan de LXX) – wurdt yn de [[synagoge]] besletten de bibel allinnich noch mar de Bibel yn it Hebrieusk te lêzen en hat men de LXX oan de kristen oerlitten. Der waard yn Hebrieuwsk ûnderwiis oan bern ynvestearre en it proses fan standerdisearje fan wat lang om let de [[Masoretyske Tekst|Masoretyske tekst]] gien hite soe waard trochsetten.
 
== Kristlike fisy ==
By de kristenen hat de LXX fan grut belang west foar harren sindingswurk. It grutstepartmeastepart fan deharren bekearlingen yn de earste ieuwen wienen nammentlik Gryksktaligen en hja hienen mei de LXX fuort de oersetting fan it Alde Testamint beskikber. It belang fan de LXX docht fierder bliken út it grutte tal sitaten dy't yn de nijtestamentyskenijtestamintyske brieven en de [[Evangeelje|evangelyën]] steane en dy't neffens de Grykske tekst binne en net neffens de [[Masoreten|Masoretyske]] Hebrieuske tekst.
 
=== De boeken fan de Septuagint neffens it kristendom ===
 
Tsjintwurdich is de LXX de standerttekst foar de [[Eastersk-Ortodokse Tsjerke]].
Bijbelvertalingen van het OT maken gebruik van de Masoretische grondtekst en alleen in twijfelgevallen van de LXX en andere oude vertalingen.
 
De [[apocriefen van het Oude Testament|deuterocanonieke boeken]] worden vertaald vanuit de Septuagint. Deze deuterocanonieke boeken hebben in de Rooms-Katholieke kerk gezag in de versie van de [[Vulgaat]], dat komt er op neer dat men de LXX als brontekst neemt. In de protestantse kerken gelden ze als apocrief, als [[inspiratie van de Bijbel |niet-geïnspireerde]] gedachten van mensen.
* Van het boek [[de Wijsheid van Jezus Sirach]] kent men 2/3 van het oorspronkelijke Hebreeuws uit de kelder van een synagoge en van [[Massada]]. Voorts is er een Syrische versie die onafhankelijk van de LXX is ontstaan.
* Van het boek [[Tobit]] zijn er bij de Dode-Zeerollen Hebreeuwse en Aramese snippers gevonden.
* De boeken [[I Makkabeeën]], [[Judith (boek)|Judith]] en (deels?) [[Baruch]] zijn waarschijnlijk oorspronkelijk in het Hebreeuws geschreven, maar er zijn geen Hebreeuwse of Aramese handschriften bewaard gebleven.
* Van de boeken [[II Makkabeeën]], [[Wijsheid van Salomo]] en de aanvullingen op Ester en Daniël wordt aangenomen dat ze in het Grieks zijn geschreven.
{{Zie ook|zie [[Apocriefen van het Oude Testament]]}}
 
=== Belang fan de LXX ===
Los van de vraag of men haar gezag wil toekennen, is de LXX van belang voor de wetenschap:
* Door de LXX beschikken we over de inhoud van het Oude Testament in de taal van het Nieuwe. Dat is belangrijk voor woordstudies, bijvoorbeeld ''thora'', leer, is in de LXX vertaald met ''nomos'', wet. Dat bevestigt dat in het NT het woord ''nomos'' soms beter met ''leer'','' onderwijs'' kan worden vertaald. Een ander woord is het Hebreeuwse ''chesed'' (goedertierenheid) dat in de LXX ''eleos'', barmhartigheid is (en niet ''charis'', genade).
* Tekstkritiek: af en toe is een fout in de [[Masoretische Tekst]] te reconstrueren met behulp van de LXX. Een voorbeeld is Psalm 145:13, waar de reconstructie die men met behulp van de LXX had gemaakt, door de Dode-Zeerollen wordt bevestigd.<ref>zie voetnoot NBV</ref>
* Citaten: soms wordt in het Nieuwe Testament nogal vrij geciteerd: er worden twee teksten gecombineerd of er wordt een nieuwe betekenis in de tekst gelegd, dan wel herkend. Met name in de [[Brief aan de Hebreeën]] en het hierboven al genoemde [[evangelie volgens Matteüs]] echter blijken de citaten niet slordig, maar zijn de verschillen te verklaren met behulp van de LXX.<ref>''Aanhalingen'', Bijbelse encyclopedie, Kok, Kampen, 3e druk, 1979, Kok Kampen</ref>
* Ontwikkeling dogmatiek: een toch niet onbelangrijk leerstuk als de opstanding van de doden wordt in het Oude Testament eigenlijk alleen in het late boek Daniël geleerd. In de apocriefen zien we het onderwerp zich ontwikkelen.<ref>P. Beentjes, ''de wijsheid van Salomo'', KBS/VBS,1987, bladzijde 24, 29</ref> Jezus en de apostelen onderwijzen het ook.
* Geschiedenis van de intertestamentaire periode: met name de boeken van de Makkabeeën zijn, met [[Flavius Josefus]], de belangrijkste informatiebron over deze periode.
 
 
== Sjoch ek ==
* [[Handschriften van het Oude Testament]]
* [[Apocriefen van het Oude Testament]]
* [[Tekstkritiek van de Bijbel]]
 
== Keppeling om utens ==
19.909

bewurkings