Haadmenu iepenje

Changes

No change in size ,  5 jier lyn
L
Robot: de:Paarhufer is een etalage-artikel; tekstwiziging
De '''evenhoevigen''' ([[Latyn]]ske namme: ''Artiodactyla'') foarmje in [[skift]] fan 'e [[klasse]] fan 'e [[sûchdieren]] (''Mammalia'') dat karakterisearre wurdt troch it hawwen fan twa teannen (of oars sein: spjalten hoeven); de beide bûtenste teannen binne rudimintêr oanwêzich. De evenhoevigen binne benammentlik bekend as de meast súksesfolle [[herbivoar|plante-iters]] dy't der binne. Lang wiene de [[ûnevenhoevigen]] de meast súksesfolle groep hoefdieren, mar dy ferlearen dy posysje doe't yn it [[Mioseen]] de wâlden romte makken foar gerzige flakten.
 
In stikmannich soarten evenhoevigen binne domestisearre troch de [[minske]] en binne fan krúsjaal [[ekonomy|ekonomysk]]sk belang, lykas de [[ko]], it [[skiep]], de [[geit]], de [[baarch]], it [[kamiel]], de [[lama]] en it [[rindier]]. Hja binne wol tige fetber foar sykten as [[tongblier]], wat de ûnevenhoevigen (lykas it [[hynder]] en de [[ezel]]) wer net binne.
 
Foarhinne bestie it skift fan 'e evenhoevigen út trije ûnderskiften: de [[barge-eftigen]], de [[kamieleftigen]] en de [[wjerkôgers]]. Fan 'e [[nylhoarsen]] is lang miend dat se it neist besibbe wiene oan 'e [[bargen]] en de [[pekarys]], mar koartby hat nij ûndersyk útwiisd dat se eins it naust besibbe binne oan 'e [[walfiskeftigen]]. Dat hat fiergeande gefolgen hân foar de [[taksonomy|taksonomyske yndieling]], mei't de walfiskeftigen no ûnder de evenhoevigen rekkene wurde moatte. It skift wurdt sadwaande no ek wol ''Cetartiodactyla'' of "walfiskeftigen en evenhoevigen" neamd.
Yn elts gefal kin no sein wurde dat de evenhoevigen oeral op 'e wrâld (mei útsûndering fan [[Antarktika]]) foarkomme. Kwa uterlik rinne se útinoar fan 'e [[lytse kantjyl]], dy't noch gjin 3 kg weaget, oant de [[blauwe finfisk]], dy't in gewicht fan 170 ton berikke kin.
 
== Skiftopbou ==
[[Ofbyld:Wapiti.jpg|right|thumb|300px|In [[wapity]].]]
Troch de ynpassing fan 'e walfiskeftigen yn dit skift is de yndieling op 't heden noch wat in rommeltsje; wêr't hjirûnder "takson" stiet, wol dat sizze dat dy [[taksonomy|taksonomyske]]ske groep noch net in nije rang tawiisd krigen hat.
* skift evenhoevigen (''Artiodactyla'')
** ûnderskift [[barge-eftigen]] (''Suina'')
[[Kategory:Sûchdiereskift]]
[[Kategory:Evenhoevige| ]]
 
{{Link FA|de}}
45.466

edits