Ferskil tusken ferzjes fan "Wânswert"

106 bytes grutter ,  6 jier lyn
redsje
L (Bot: Migrating 3 interwiki links, now provided by Wikidata on d:Q3028090)
(redsje)
[[Ofbyld:Map NL Ferwerderadiel Wanswert.png|thumb|300px|right|''de [[himrik]] fan Wânswert'']]
[[Ofbyld:Wanswerd Kerk 7861.JPG|thumb|300px|right|''de tsjerke fan Wânswert'']]
'''Wânswert''' is in doarp dat yn de gemeente [[Ferwerderadiel]] in bytsje apart leit. It liket gjin part te wêzen fan in oanslutende rige, as de oare doarpen. Wol nimt it, trochTroch de foarse toer en tsjerke, in plak ynfalt it lânskipdoarp yn.bot Oan de noardkant fan Ljouwert leit Wânswert as in beakenop yn it wide lânskip, neibenoarden it noardenLjouwert, dêr't de [[Dokkumer Ie|Ie]] nei it easten bûgt.
 
== Skiednis==
[[Ofbyld:Wânswert tsjerke en mûne.wiki.jpg|thumb|right|''Ut it suden wei jouwe de tsjerke en mûne 'De Fiktor' stal oan it doarpsoansjen.'']]
 
Wânswert gou as in ryk doarp. De âlde pastorij en de mânske tsjerke en toer, dy't oan [[Petrus (apostel)|Petrus]] tawijd wienen, jouwe dêr noch tsjûgenis oer. Der waard sels sein dat Wânswert sa ryk wie dat der goud yn de klok ferwurke wie.
 
Yn de [[19e ieu]] hat Wânswert ek in rol spile by de [[Ofskieding]]. De [[Kristlik Ofskieden gemeente yn Wânswert]] hat, mei troch it geastlike klimaat dêr, wichtich west by de fuortgong fan de Ofskieding.
 
== Namme==
De namme komt ek foar as ''Wanswerd'', ''Wandelswerth'' en ''Wandelsweert''.Guon ferklearje de namme Wânswert as [[Weda]]s [[terp]]. Dat soe der dan op wize kinne dat de tsjerke in foargonger hân hat as in Germaansk hillichdom. Oaren tinke dat de namme ôflaat is fan de persoansnamme Wander. Dan is it de terp fan Wander.
 
== Gebouwen ==
===De staten===
[[Ofbyld:Wânswert tsjerke en mûne.JPG|thumb|right|Wânswert fan it suden út sjoen]]
Yn de skiednis fan Wânswert spylje twa famyljes in wichtich part.: Dede [[Donia]]'s, wêrdêr't de terp [[Doanjeterp]] by de Streek noch omtinken jout. De oare famylje wie dy, fanen de [[Goslinga's]]. Yn de tsjerke is noch in sark fan [[Sipt van Goslingha]].
 
===De mûne===
De mûnewettermûne [[Victor (mole)|Fiktor]], is út [[1867]]. Foar dy tiid moasten seis lytse boeremûnen en in trijetal [[tsjasker]]s it lân droech hâlden. Lykas in soad oare mûnen waard ek de Fiktor yn de 20e ieu oerstallich. De Stichting [[De Fryske Mole]] hat de mûne yn 1978 oernommen en dy wurdt no brûkt as learmûne foar takomstige mealdersmûnders. De mûne is noch hielendal bedriuwsklear en kin ynby need it wetterskip helpe.
 
== Slinge ==
Wânswert leit oan wat ea in slinge wie dy't by Ljouwert yn de [[Middelsee]] útkaam. Ta Wanswert wurdt ek it buorskip [[Tergreft]] rekkene, dêr't dy slinge ferbûn is mei in slinge fan de side fan Dokkum ôf. Troch't dy ferbining ûntstie de [[Dokkumer Ie]]. [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] krige sa in farwei nei it [[Waad]].
 
== Mienskip ==
Oant [[1974]] wiene der noch winkels en oant [[1983]] wie der in skoalle yn it doarp. Oerbleaun is in hechte doarpsmienskip. De Wânswerters besykje sa folle as it kin de doarpsferienings yn libben te hâlden. De ienigens blykt út aktiviteiten as toulûken, doarpsfeest, toanieljûn en fiskdagen. Yn de buorren stiet de âlde skoalle út [[1896]], no it doarpshûs Eldorado. Ek [[Doarpsbelang]] hat hjirdêr syn gearkomsten.
 
=== Befolking ===
* ''Oan 'e Kamp'' -
* ''Patroanswei'' -
* ''Skettersdyk'' - Op de prekadastrale atlas fan Ferwerderadiel (1640 - 1700) stiet de wei oanjûn as ''Schaddersdijk''.
* ''Skoallestrjitte''-
* ''Tergrêft'' - buorskip [[Tergrêft]]
* ''Tsjerkepaed'' -
* ''Wirdsterterp'' -
 
== Berne yn Wânswert ==
* [[Wytske van Dijk-Meindersma]], berne 11 febrewaris 1902, wie fan 16 oktober 2009 oant 10 novimber 2010 de âldst lybjende ynwenner fan Nederlân.
 
== Sjoch ek ==
* [[Fryske doarpen#Buorskippen|Fryske doarpen, buorskippen en delsettings]]
83.175

bewurkings