Noardeast-Fryslân

Noardeast-Fryslân
Lauwerssluizen 03.JPG
De R.J. Cleveringslûzen, tusken de Waadsee en it Lauwersmar.
Gjin Flagge (Bekend).PNG Noardeast-Fryslân (wapen).png
Wapen fan Noardeast-Fryslân
Noardeast-Fryslân (2019).png
Lân Flag of the Netherlands.svg Nederlân
Provinsje Frisian flag.svg Fryslân
Haadplak Dokkum
Oerflak 516,45 km²
  •  dêrfan lân 374,67 km²
  •  dêrfan wetter 140,78 km²
Ynwennertal 45 228 (2020)
Befolkingstichtens 121,8 / km²
Sitferdieling gemeenteried
CDA FNP S!N CU VVD PvdA GB ELP
7 5 4 4 3 3 2 1
Boargemaster Johannes Kramer (FNP)
Oprjochte 2019
oant 1851 Dokkum wapen.svg Gemeente Dokkum
Oostdongeradeel wapen.svg Gritenij East-Dongeradiel
Coat of arms of Ferwerderadeel.svg Gritenij Ferwerderadiel
Kollumerland wapen.svg Gritenij Kollumerlân
Westdongeradeel wapen.svg Gritenij West-Dongeradiel
Coat of arms of Dantumadeel.svg Gritenij Dantumadiel (diel)
1851-1984 Flagge fan Dokkum.PNG Gemeente Dokkum
Flagge fan Eastdongeradiel.PNG Gem. East-Dongeradiel
Flagge fan Ferwerderadiel.png Gem. Ferwerderadiel
Kollumerland c.a. flag.svg Gem. Kollumerlân
Flagge fan Westdongeradiel.PNG Gem. West-Dongeradiel
Flagge fan Dantumadiel.png Gem. Dantumadiel (diel)
1984-2019 Flag of Dongeradeel.svg Gem. Dongeradiel
Flagge fan Ferwerderadiel.png Gem. Ferwerderadiel
Kollumerland c.a. flag.svg Gem. Kollumerlân
Ferkearsier(en) N355N356N357N358N361
Netnûmer(s) 0511, 0518, 0519, 0594, 058
Postkoade(s) 9170–9199, 9291–9299, 9851–9853
Blue globe icon.svg www.noardeast-fryslan.nl

Noardeast-Fryslân is in gemeente yn it noardeasten fan Fryslân. Dizze gemeente ûntstie by in gemeentlike weryndieling op 1 jannewaris 2019 út 'e eardere gemeenten Dongeradiel, Ferwerderadiel en Kollumerlân.[1] Op 31 desimber 2018 hie Noardeast-Fryslân 45.157 ynwenners.[2]

NammeBewurkje

De namme 'Noardeast-Fryslân' waard op 30 maart 2017 fêststeld troch de gemeenterieden fan Dongeradiel, Ferwerderadiel en Kollumerlân, nei't dêroer in referindum holden wie ûnder de ynwenners fan 'e trije gemeenten. By dy folksriedplachting waarden trije nammen oan it elektoraat foarlein; de oare beiden, dy't it ôfleine tsjin 'Noardeast-Fryslân', wiene 'Dokkumerlân' en 'Ie- en Lauwerslân'. De gemeente hat offisjeel gjin Nederlânske namme.

PlakkenBewurkje

De gemeente Noardeast-Fryslân bestiet út ien stêd (Dokkum) en 52 doarpen (offisjele wenkearnen). Dokkum is fierwei it grutste plak en fanwegen syn min ofte mear sintrale lizzing waard it ek it haadplak en bestjoerssintrum fan Noardeast-Fryslân.

FoarskiednisBewurkje

Oarspronklik wie it de bedoeling dat behalven Dongeradiel, Ferwerderadiel en Kollumerlân ek de gemeente Dantumadiel opgean soe yn Noardeast-Fryslân. De neamde fjouwer gemeenten fúzjearren dêrta op amtlik nivo op 1 jannewaris 2017. Dantumadiel loek him lykwols letter werom út 'e plande bestjoerlike fúzje.[3] Dantumadiel nimt sûnt de foarming fan Noardeast-Fryslân tsjinsten ôf by de nije fúzjegemeente sûnder sels in op 'e nij amtlik apparaat opboud te hawwen.

TaalBewurkje

Yn Noardeast-Fryslân wurde behalven Frysk en Nederlânsk ek twa Stedske dialekten (Dokkumersk en Kollumersk) sprutsen, mei dêropta twa Nedersaksyske dialekten, te witten: Kollumerlânsk en Pompstersk.

Op 10 septimber 2020 besleat de gemeenteried fan Noardeast-Fryslân op foarstel fan 'e FNP-fraksje ta de ynfiering fan Frysktalige plaknammen yn 'e hiele gemeente. Foartiid wiene inkeld de offisjele plaknammen yn it âlde Ferwerderadiel Frysktalich, wylst yn it eardere Dongeradiel en Kollumerlân Nederlânsktalige plaknammen offisjeel wiene.[4]

PolitykBewurkje

Waarnimmend boargemaster fan Noardeast-Fryslân wie it earste jier Haijo Apotheker fan D66. Begjin jannewaris 2020 wurdt er opfolge troch de eardere FNP-deputearre Johannes Kramer.

De gemeenterie fan Noardeast-Fryslân bestiet út 29 sitten. Op 21 novimber 2018 fûnen der fanwegen it oprjochtsjen fan 'e nije gemeente (tuskentiidske) weryndielingsferkiezings plak foar de gemeenterie fan Noardeast-Fryslân. De útslach fan dy ferkiezings wie sa:[5]

partij stimmen % riedssitten
CDA 3.763 22,9% 7
FNP 2.633 16,0% 5
S!N 2.188 13,3% 4
KristenUny 2.062 12,5% 4
VVD 1.931 11,7% 3
PvdA 1.570 9,5% 3
GBNF 1.068 6,5% 2
ELP NEF 947 5,8% 1
Waadpartij 257 1,7% -
ûnjildich & blanko 46 0,3%
totaal 16.456 *46,4% 29

*) Opkomstpersintaazje.

 
Topografyske kaart fan Noardeast-Fryslân

Boarnen, noaten en referinsjesBewurkje

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
  1. Noardeast-Fryslân nieuwe gemeentenaam, op de gemeentlike webside fan Kollumerlân.
  2. Bosma, Willem, Marginale groei naar hoogste inwonertal ooit, yn: de Ljouwerter Krante, 31 desimber 2018, s. 26.
  3. Kommerie, J., Inwoners Dantumadiel denken mee over nieuwe burgemeester, yn: de Dokkumer Krante, 19 april 2017.
  4. Fierant, Tim, Noardeast krijgt Friese plaatsnamen, yn: de Ljouwerter Krante, 11 septimber 2020, s. 24.
  5. Boarne: Utslaggen fan 'e weryndielingsferkiezings op 'e webside fan 'e Gemeente Noardeast-Fryslân.

 
             Provinsje Fryslân
 
hjoeddeistige gemeenten
Achtkarspelen • It Amelân • Dantumadiel • Eaststellingwerf • Flylân • De Fryske Marren • Harns • It Hearrenfean • Ljouwert • Noardeast-Fryslân • Opsterlân • Skiermûntseach • Skylge • Smellingerlân • Súdwest-Fryslân • Tytsjerksteradiel • De Waadhoeke • Weststellingwerf
eardere gemeenten
Aenjewier (1851–1934) • Baarderadiel (1851–1984) • Barradiel (1851–1984) • It Bilt (1851–2018) • Boalsert (1455–2011) • Boarnsterhim (1984–2014) • Doanjewerstâl (1851–1984) • Dokkum (1298–1984) • Dongeradiel (1984–2019) • Drylts (1268–1984) • East-Dongeradiel (1851–1984) • Ferwerderadiel (1851–2019) • Frjentsjer (1374–1984) • (âld) Frjentsjerteradiel (1851–1984) • (nij) Frjentsjerteradiel (1984–2018) • Gaasterlân (1851–1984) • Gaasterlân-Sleat (1984–2014) • Haskerlân (1851–1984) • Hylpen (1372–1984) • Himmelumer Aldefurd (1851–1984) • Hinnaarderadiel (1851–1984) • Idaerderadiel (1851–1984) • Kollumerlân (1851–2019) • Lemsterlân (1851–2014) • Littenseradiel (1984–2018) • Ljouwerteradiel (1851–2018) • Menameradiel (1851–2018) • Nijefurd (1984–2011) • Raerderhim (1851–1984) • Skarsterlân (1984–2014) • Skoatterlân (1851–1934) • Sleat (1426–1984) • Snits (1292–2011) • Starum (1061–1984) • Utingeradiel (1851–1984) • Warkum (1399–1984) • West-Dongeradiel (1851–1984) • (âld) Wymbritseradiel (1851–1984) • (nij) Wymbritseradiel (1984–2011) • Wûnseradiel (1851–1984)